Een redactielid van Circusmagazine laat zijn of haar licht schijnen op de wondere wereld van het circus.

Moet ik het in de Entree van de voorlaatste editie van Circusmagazine wel over circus hebben?

Ik lees Circusmagazine al heel wat jaren, al sinds het nog Circusvlo heette. Ik heb alle edities bewaard. Mijn collectie start bij nummer 1. Kortom, ik ben een fan.

Toen ik vorig jaar werd gevraagd om lid te worden van de redactie, was ik dan ook heel enthousiast. Tot ik erachter kwam dat de Entree altijd door een redactielid wordt geschreven, en vooral: dat er een roulatiesysteem is, waardoor iedereen het minstens één keer moet schrijven. Ooit ging ik aan de beurt komen. Hier staan we dan.

***

Ik ben geen schrijver. Verre van. Ik krijg klamme handen als ik meer dan vijf zinnen na elkaar moet schrijven. Maar los van de faalangst geeft het me wel een goed gevoel om een plek te hebben waar ik iets kan delen, waar ik kan praten over iets dat met circus te maken heeft. Waarover zal ik het hebben? Er zijn zoveel interessante thema’s. Circus en ons lichaam, circusscholen, mijn afkeer van AI in circus (of kunst in het algemeen), het gegeven dat het attent is om toestemming te vragen wanneer je als man je t-shirt uittrekt tijdens de training, …

Wacht even. Misschien kan ik deze gelegenheid aangrijpen om aandacht te vragen voor iets anders dan circus? Deze kans benutten om een soort politiek statement te maken? Wat doen wij als kunstenaarsgemeenschap in deze wereld? Een wereld waar de politiek steeds rechtser wordt, waar geld sneller naar wapens dan naar cultuur gaat. Kunnen we iets doen?

Mijn collega Xenia Bannuscher en ik hebben hier binnen ons gezelschap Sinking Sideways al veel over gesproken en gebrainstormd. We lijken geen duidelijk antwoord te vinden. We maken abstract werk en bereiken maar een heel klein deel van de bevolking. Maar misschien kunnen we toch iets met die mensen delen? Hen bewust maken van de situatie in de wereld, als ze dat nog niet zijn? Al is het maar voor een fractie van een seconde?

We noemen het the crisis of meaning. Ik hou van circus en ik hou van ons werk, maar zou het podium niet een geweldig platform zijn om iets meer te delen? Moeten we onze voorstellingen veranderen om ons publiek iets meer te bieden dan alleen ‘een gezellige avond’? Moeten we een diepere betekenis toevoegen aan onze abstracte kunstvorm? Maar wordt het dan niet te boodschapperig?

In afwachting van het grotere gebaar hebben we al wat veranderingen achter de schermen doorgevoerd: we steunen kleine bedrijven waar we kunnen, we kiezen zorgvuldig wie we uitnodigen om met ons team samen te werken, we zorgen zo goed mogelijk voor ons lichaam en onze geest, we hebben aandacht voor consent in de creatieruimte, we doneren de opbrengst van onze posters aan een goed doel (Seawatch, Lemon Tree Collective), we stopten met het ondersteunen van grote bedrijven zoals Wix en Google… Maar is dat genoeg? En wat levert het op behalve dat wij ons net iets minder schuldig voelen?

Het mag duidelijk zijn: ik heb meer vragen dan antwoorden. Maar misschien zetten mijn vragen jou ook even aan het denken. Dat zou me blij maken. En als deze vragen je tot actie aanzetten – hoe klein ook – zou dat me nog gelukkiger maken. Misschien leveren ze een nieuw gespreksonderwerp op tijdens het volgende artiestenoverleg of aan de bar van het volgende circusfestival. En wie weet welke kleine of grote gebaren daaruit zullen voortspruiten.

***

Voilà, dit was het. Mijn eerste en laatste Entree. Want voor wie het nog niet wist: Circusmagazine is aan zijn voorlaatste editie toe. Nog één nummer in december en dan verdwijnt de papieren versie. Ik ben blij dat ik op het nippertje de kans kreeg om enkele gedachten met een breder publiek te delen. Mijn excuses aan iedereen die het liever over circuszweet dan over politiek heeft.

Auteur: Dries Vanwalle
Dit artikel verscheen in Circusmagazine #86 (mei 2026)